تفاوت سافت استارتر با درایو الکتریکی (اینورتر)
امروزه در بسیاری از صنایع، راه اندازی و کنترل موتور های الکتریکی یکی از مهم ترین چالش ها و دغدغه ها به شمار می آید. انتخاب تجهیز مناسب جهت راه اندازی و کنترل موتور، نه تنها بر عملکرد فنی سیستم تاثیر می گذارد بلکه می تواند نقش قابل توجهی در کاهش مصرف انرژی، افزایش طول عمر تجهیزات و بهینه سازی هزینه های نگه داری داشته باشد.
دو گزینه پرکاربرد در صنعت برای کنترل موتور، یعنی درایو فرکانس متغیر (VFD) و سافت استارتر، بسته به نوع کاربرد، مزایا و محدودیت های خاص خود را دارند. این دو تجهیز در ظاهر شاید مشابه به نظر برسند اما عملکرد، کاربرد و ویژگی های آن ها تفاوت های اساسی دارد که در ادامه به شرح 8 تفاوت سافت استارتر با درایو الکتریکی خواهیم پرداخت.
درایو فرکانس متغیر
یک تجهیز الکترونیکی پیشرفته است که سرعت و گشتاور موتور را از طریق کنترل همزمان ولتاژ و فرکانس خروجی تنظیم می کند. این قابلیت باعث می شود کنترل کاملی بر عملکرد موتور، هم در هنگام راه اندازی و هم در حین کار داشته باشیم همچنین در هر لحظه می توان سرعت، گشتاور و موقعیت موتور را به دست آورد.
سافت استارتر
تجهیزی ساده تر می باشد که تنها در راه اندازی و توقف تدریجی موتور نقش دارد و ولتاژ را در لحظه راه اندازی به تدریج افزایش می دهد تا جریان راه اندازی کاهش یابد و استهلاک مکانیکی موتور و بار کم شود. این تجهیز، پس از رسیدن به ولتاژ نامی، از مدار خارج شده و کنترلی روی موتور ندارد. تنها زمانی به مدار باز میگردد که فرمان استوپ صادر شود.
تفاوت سافت استارتر با درایو الکتریکی

1. عملکرد
- درایوالکتریکی: در هنگام شروع، توقف و عملکرد کامل موتور، با تغییر همزمان ولتاژ و فرکانس، برموتور کنترل کامل دارد. این ویژگی باعث می شود بتوان از درایو الکتریکی نه تنها برای راه اندازی نرم موتور، بلکه برای کنترل مداوم سرعت در طول زمان بهره گرفت.
- سافت استارتر: تنها وظیفه راه اندازی اولیه موتور را بر عهده دارد. عملکرد آن مبتنی بر افزایش تدریجی ولتاژ در لحظه استارت است تا از جریان هجومی بالا جلوگیری شود. پس از رسیدن موتور به سرعت نامی، سافت استارتر معمولا از مدار خارج می شود و کنترل دیگری بر عملکرد موتور ندارد.
2. کنترل سرعت
- درایوالکتریکی: یکی از بارزترین تفاوت های بین این دو تجهیز، توانایی کنترل سرعت موتور است. درایو الکتریکی امکان کنترل سرعت موتور به طور کامل و پیوسته از صفر تا سرعت نامی ( در برخی مدل ها حتی بیشتر ) را فراهم می کند. این قابلیت به ویژه در کاربرد هایی که نیاز به تغییرات سرعت به صورت مکرر و دقیق دارند، بسیار مناسب می باشد.
- سافت استارتر: به دلیل ساختار ساده تر خود فاقد کنترل سرعت حین کار است و تنها در مرحله راه اندازی و توقف می تواند شیب ولتاژ را کنترل کند.
3. صرفه جویی در انرژی
- درایوالکتریکی: درایو های فرکانس متغیر با تنظیم سرعت موتور بر اساس بار لحظه ای، می توانند مصرف انرژی را به میزان قابلی توجهی کاهش دهند. به عنوان مثال، پمپی را در نظر بگیرید که نیاز به دبی متغیر دارد، کاهش سرعت باعث کاهش توان مصرفی به صورت تابعی از مکعب سرعت می شود. همچنین به دلیل وجود خازن DC در درایو، ضریب اصلاح توان اتفاق می افتد.
- سافت استارتر: صرفا در لحظه استارت از طریق کاهش جریان راه اندازی، اندکی در مصرف انرژی صرفه جویی می کند اما در حین عملکرد موتور نقش خاصی در بهینه سازی مصرف انرژی ایفا نمی کند. سافت استارترها جهت کاهش توان ریاکتیو نیازمند خازن هستند.
4. موارد کاربرد
- درایوالکتریکی: برای استفاده در فن، پمپ، نوار نقاله، آسانسور، جرثقیل، کمپرسور، CNC و صنایع فولاد و صنایعی که نیاز به کنترل دقیق سرعت، موقعیت و گشتاور دارند استفاده می شود.
- سافت استارتر: برای پمپ، فن، میکسر و مصارفی که صرفا نیاز به راه اندازی نرم دارند، مناسب است. اگر تغییر سرعت نیاز نباشد، استفاده از سافت استارتر مقرون به صرفه تر است.
5. هزینه
- درایوالکتریکی: نسبت به سافت استارترها طبیعتا هزینه بالاتری دارند زیرا دارای قابلیت های پیچیده تری مانند، کنترل دقیق سرعت، ترمز مکانیکی، پروتکل های ارتباطی و حفاظت های چندگانه است. با این حال، در بسیاری از پروژه ها، صرفه جویی انرژی و افزایش بهره وری حاصل از VFD، این هزینه اولیه را در بلند مدت جبران می کند.
- سافت استارتر: قیمت پایین تری دارد و از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه تر هستند و برای پروژه هایی با بودجه محدود، نیاز ها و کاربری های ساده تر، گزینه ای مناسب محسوب می شوند.
6. پیچیدگی نصب و تنظیمات
- درایوالکتریکی: نیاز به برنامه ریزی دقیق ، آشنایی و دانش فنی بالایی دارد زیرا پارامتر های متعددی باید پیکربندی شوند. همچنین پارامتر های تنظیم شده باید با مفاهیم الکترونیکی و پارامترهای موتور سازگار باشند.
- سافت استارتر: از طراحی ساده تری برخوردار است و نصب آسان تر و تنظیمات ساده تری دارد و نصب آن برای تکنسین های نیمه ماهر نیز امکان پذیر است.
7. ابعاد فیزیکی
- درایوالکتریکی: درایو الکتریکی به دلیل وجود قطعات قدرتی متعدد مانند IGBT، خازن ها و ماژول های خنک کننده، معمولا فضای بزرگ تری اشغال می کند و مخصوصا در توان های بالاتر نیاز به فضای بیشتری برای خنک سازی دارد.
- سافت استارتر: طراحی فشرده تری دارد و می تواند در تابلو های کوچک تر نصب شود که این موضوع در پروژه هایی با محدودیت فضا اهمیت دارد.
8. حفاظت از موتور
- درایوالکتریکی: یکی از مزیت های بزرگ درایو الکتریکی ارائه طیف گسترده ای از امکانات حفاظتی در تمام مراحل است. حفاظت هایی که می تواند توسط درایو الکتریکی فراهم شود، شامل استارت و توقف نرم جهت جلوگیری از شوک مکانیکی، حفاظت در برابر اضافه جریان، اضافه ولتاژ، اضافه دما، اضافه بار، خطای فاز و …. می باشد.
- سافت استارتر: تنها در هنگام استارت موتور را از جریان هجومی و تنش مکانیکی محافظت می کند و پس از آن دیگر مداخله ای ندارد و حفاظتی در طول عملکرد فراهم نمی کند.
جمع بندی
درایوهای فرکانس متغیر (VFD) و سافت استارترها هر کدام کاربرد های خاص خود را در صنعت دارند و انتخاب میان آن ها باید بر اساس نیاز فنی، بودجه، پیچیدگی پروژه و نوع بار الکتریکی انجام شود. اگر پروژه ای نیازمند کنترل دقیق سرعت، بهینه سازی انرژی و حفاظت گسترده باشد، درایو الکتریکی گزینه ای بی رقیب است. اما در مواردی که تنها یک راه اندازی نرم و اقتصادی مدنظر است و کنترل سرعت ضرورتی ندارد، سافت استارتر انتخابی منطقی و مقرون به صرفه خواهد بود.
شماره تماس و پیام رسان های پشتیبانی واحد فنی پتواز : 09045952007
سپاس از همراهی شما
واحد پشتیبانی فنی و خدمات پس از فروش
شرکت یکسوسازان توان پتواز



